Cảnh báo AI tận thế: người trong cuộc bất đồng

Mới đây, một cảnh báo về nguy cơ AI dẫn đến sự diệt vong đã thu hút sự chú ý của 214 triệu người. Điều đáng chú ý là nguồn tin xuất phát từ một người từng làm việc cho cả Anthropic và OpenAI, sau đó được một nhân viên đương nhiệm tại Anthropic công khai xác nhận. Tin tức này nhanh chóng lan truyền, thậm chí vượt ra ngoài giới công nghệ đến mức một người bạn của tôi, vốn làm nghề cắt tóc và chưa bao giờ thực sự quan tâm đến AI, cũng nhắn tin hỏi tôi rốt cuộc chuyện gì đang xảy ra.

Vấn đề là, khi tôi trò chuyện với những người đã dành nhiều năm nghiên cứu về AI, họ lại đưa ra những câu trả lời hoàn toàn trái ngược. Để làm rõ hơn, tôi đã tập hợp bốn chuyên gia để cùng tranh luận. Roman Yampolskiy, một nhà khoa học máy tính từng đặt ra thuật ngữ "an toàn AI" (AI safety), đã nghiên cứu nhiều năm về khả năng kiểm soát con người đối với các hệ thống ngày càng thông minh. Nate Soares, lãnh đạo Viện Nghiên cứu Trí tuệ Máy móc, với hơn một thập kỷ kinh nghiệm về căn chỉnh AI, tin rằng chúng ta đang tiến quá nhanh tới các hệ thống mà chúng ta chưa biết cách kiểm soát đáng tin cậy.

Ở chiều đối lập, Ed Zitron cho rằng phần lớn các cuộc trò chuyện về AI đã tách rời khỏi những gì công nghệ này thực sự có thể làm được ngày nay. Ông tin rằng ngành công nghiệp đang quá thổi phồng, đồng thời đánh lạc hướng chúng ta khỏi những hậu quả tài chính, môi trường và xã hội đã và đang diễn ra. Andrew McAfee, một nhà nghiên cứu và kinh tế học tại MIT, lại có quan điểm rất khác. Ông cho rằng chúng ta dành quá nhiều thời gian để bàn về những gì có thể sai mà lại ít nói về những điều AI có thể cải thiện.

Rõ ràng, sự bất đồng ngay cả giữa những bộ óc hàng đầu thế giới về AI đã cho thấy một bức tranh phức tạp, nơi không có câu trả lời đơn giản hay rõ ràng. Nó đòi hỏi chúng ta phải luôn giữ một cái đầu lạnh, phân tích đa chiều thay vì vội vàng tin vào bất kỳ viễn cảnh nào, dù là thảm họa hay một tương lai tươi sáng.